Wageningse onderzoekers hebben ontdekt dat licht gestreste karpers veel vatbaarder zijn voor parasieten dan hun ongestreste soortgenoten. Alle laboratoriumkarpers die een minuut per dag uit het water werden gehaald, stierven aan de aanval van parasieten. Van de karpers die de lichte stressbehandeling niet ondergingen, stierf slechts veertig procent.
De onderzoekers bestudeerden de reactie van karpers op de eencellige parasiet Trypanoplasma borreli. Familie van deze parasiet veroorzaakt bij de mens slaapziekte. Viskwekerijen zijn niet blij met de parasieten. Onder andere omdat ze epidemieën kunnen veroorzaken met vissterfte tot gevolg.
Elke dag haalden de onderzoekers dezelfde karpers uit een aquarium met parasieten. De karpers kregen een spuitje met nepmedicijn en mochten weer terug de bak in. Het spuitje diende om de vaccinaties na te bootsen die vissen ondergaan in kwekerijen. Alles bij elkaar waren de karpers per dag een minuut uit het water.
Geen van de gestreste karpers hield langer dan veertig dagen stand. Zes van de tien karpers die met rust gelaten werden, bleven wel leven.
Tijdens het stressonderzoek ontdekten de biologen hoe het stresshormoon cortisol zorgt voor een slechte verdediging tegen de parasiet. Gestreste karpers produceren extra cortisol. Bij de karper blijkt cortisol vier cruciale eiwitten te remmen die normaal voor de bescherming van de vis zorgen. Daarnaast zorgt cortisol dat bepaalde beschermende witte bloedcellen het loodje leggen. Ook verlaagt cortisol de hoeveelheid antioxidanten in de cellen. Dat maakt de vis extra vatbaar voor zijn eigen afweer.
De parasiet zorgt op zijn beurt dat de karper het eigen immuunsysteem zo opschroeft dat de karper er zelf aan onderdoor gaat. De parasiet laat de karper extra veel stikstofmonoxide maken. Deze oxidant is giftig voor de meeste indringers, ook voor de parasiet. De karper maakt echter zoveel dat de karpercellen die indringers moeten opruimen, verzwakken. De parasiet kan zich vervolgens ongehinderd vermenigvuldigen.
Veruit de meeste karpers, ruim negentig procent van de wereldproductie, worden gekweekt in China. Daar vindt ook de meeste karperconsumptie plaats. Nederlanders zijn minder dol op karpervlees, mede vanwege de vele graten. In de natuur zijn ongeveer 80% van de karpers geïnfecteerd met de parasiet. De meeste wilde karpers kunnen er tegen.
Bron: Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) / www.nwo.nl
Alleen geregistreerde gebruikers kunnen reacties geven.
Log in of registreer. |
Koi Base 
